Archiwum kategorii: Kultura i sztuka

Fresk

Fresk to technika malarstwa ściennego polegająca na malowaniu na mokrym tynku farbami odpornymi na alkaliczne działanie zawartego w zaprawie wapna. Potocznie (nieprawidłowo) określeniem fresk nazywa się wszelkie malowidła ścienne, wykonane różnymi technikami. Prawidłowo jednak nazwa fresk odnosi się tylko do tych, które zostały wykonane na mokrym tynku. Fresk jest jedną z najtrudniejszych technik malarstwa, ponieważ… Czytaj dalej »

Adaptacja w sztuce

Adaptacja (łac. adaptatio – przystosowanie) to przetworzenie dzieła sztuki lub publikacji do odbioru za pomocą innego środka przekazu niż to planowano pierwotnie, np. adaptacja dzieła literackiego na potrzeby filmu lub przeróbka dzieła sztuki na potrzeby nowych odbiorców, np. liczne adaptacje dla dzieci Robinsona Crusoe. Różnice między adaptacjami mogą polegać na stopniu przetworzenia i w zależności… Czytaj dalej »

Antropomorfizm

Antropomorfizm (stosowane jest też określenie antropomorfizacja) to zabieg językowy, polegający na nadawaniu przedmiotom, pojęciom, zjawiskom, zwierzętom itp. cech ludzkich i ludzkich motywów postępowania. Często odnosi się do wyobrażenia bogów na obraz i podobieństwo człowieka. Przykłady:  „w nocy ochłodziło się, ale kamień był przyjaźnie nagrzany”,  „pies spojrzał na mnie z wyrzutem” itd. Istotnym jest przy tym to,… Czytaj dalej »

Prakryti

Prakryti oznacza początkową, pierwotną substancję stworzenia (natura). W hinduizmie występuje obok puruszy ? tego, kto raduje się tą naturą. Jest energią rodzaju żeńskiego, kontrolowaną przez Brahmę (Stwórcę). Prakryti jest zawsze zależna. Zarówno żywe istoty, jak i materia znajdują się pod panowaniem, kontrolą. Żywe istoty ? chociaż są integralnymi cząstkami Boga ? mają być uważane za… Czytaj dalej »

Anagarika

Anagarika to termin w buddyzmie therawady odnoszący się do świeckiego pomocnika mnicha. Reguła klasztorna Vinaya zabrania mnichom korzystania z wielu świeckich aktywności takich jak na przykład używanie pieniędzy, przemieszczanie się do innych lokalizacji, więc świecki pomocnik stanowi niejako łącznik wypełniający powstałą w ten sposób lukę. Wszyscy anagarikowie przyjmują Osiem Wskazań i często, choć nie zawsze,… Czytaj dalej »

Adżanta

Adżanta to grupa wzgórz w Indiach w stanie Maharasztra, na terenie dawnego księstwa Hajderabadu. W ich zboczach, nad doliną rzeki Waghory, wykutych jest 30 pieczar z unikalnymi malowidłami o tematyce buddyjskiej. Cztery groty to ćajtje ? miejsca kultu, zaś pozostałe to wihary ? miejsca zamieszkania i gromadzenia się mnichów. Groty powstały między II wiekiem p.n.e.… Czytaj dalej »

Akwarela

Akwarela to nazwa techniki malarskiej i jednocześnie nazwa obrazów wykonywanych tą techniką. Technika ta polega na malowaniu rozcieńczonymi w wodzie pigmentami na porowatym papierze, który szybko wchłania wodę. Rozcieńczone pigmenty nie pokrywają całkowicie faktury papieru, lecz pozostawiają ją dobrze widoczną. Z tego względu na efekt końcowy bardzo duży wpływ ma barwa i faktura samego papieru.… Czytaj dalej »

Akademizm

Akademizm to kierunek w sztuce europejskiej rozwijający się od XVII do XIX wieku, przede wszystkim w malarstwie i rzeźbie. Polegał na odwoływaniu się do zasad i ideałów sztuki antycznej oraz renesansowej, a także naśladowaniu dzieł uznanych za doskonałe, preferujący tematykę historyczną, religijną i mitologiczną. Propagowany głównie przez Akademie Sztuk Pięknych. Według nauczycieli akademickich, sztuki można… Czytaj dalej »